EN

COVID-19 

GELİŞMELER18 ŞUBAT 2020 

Koronavirüs ailesinden yeni bir koronavirüs olan, 2019-nCov-19, SARSCoV ile %80 ve yarasada bulunan koronavirüs ile %96 benzerlik gösteren bir virüs olarak tanımlanmıştır.

-Hayvan pazarında, hayvandan insana sıçradığı düşünülen virüs ile ilişkili “genetik analizler” Çin’de salgının başladığı bölgede artık insandan insana yayım nedeniyle, yeni olguların görüldüğünü düşündürmüştür. 

-Bulaşma katsayısı olan R0:2.3 ,Viral replikasyon süresi ; 7.5 gün-Kuluçka süresi:. 5.3 gün (2-14 gün) 

-Şu an kadar olguların en önemli bölümü Çin’de Wuhan bölgesinde görülmüştür, bu bölgede insandan insana bulaş sürmektedir.

Bölge dışında, olguların görüldüğü 24 ülkede olguların %90’ında ikincil yayım saptanmamıştır ve olguların çoğu salgın bölgesine seyahat ve o bölgeye seyahat etmişler ile temas sonucunda gelişmiştir. 

-Çin’de olgu-olgu yayımı için; salgının saptandığı günden itibaren; OLGU SAYISI<ENFEKTE KİŞİ SAYISI denklemi tahmin ediliyordu. Nitekim salgın 30 gün içinde başladığı bölgeden tüm Çin’e hızla yayılmıştır. 

-COVID-19 epidemiyolojik özellikleri, aynı aileden bir önceki salgınla ilişkili SARS-CoV’den farklı olduğunu gösteriyor.

COVID-19, üst solunum yollarında etkin şekilde çoğalıp, aynı aileden olan diğer nezle virüsleri gibi daha hafif bir seyire neden olmaktadır. 

Virüsün en çok bu hafif, soğuk algınlığı benzeri bulgular sırasında üst solunum yollarında çok miktarda bulunup, bulaştırılabildiği kişi bu esnada çok hasta hissetmediği ve ortalıkta hareket halinde bulunduğu için de , bulaşmada en önemli dönem olduğu düşünülmektedir. 

Virüs, ayrıca alt solunum yolunda çoğalabilmek kapasitesindedir. Bu dönemde, zatürre olmadan yalnızca radyolojik bulguya neden olabilmektedir.

Bu özellik saptandıktan sonra Çin, olgu tanım kriterlerini değiştirmiştir.

Yeni tanım ile artık hastalığı 2 gün daha erken saptayabilen akciğer tomografisi ile olgular tanımlanmaktadır-KLİNİK TANIM 

Hastaları 2 gün geç bulduğu anlaşılan, moleküler tanımlama yöntemi- kesin, laboratuvar konfirme olgu, terkedilince, son haftalarda olgu sayısı artmıştır. 

Yeni kritere göre tanımlanan bu olguların bir bölümü, gerçek tanı olmayabilir, ama karantinanın daha etkin kılınması için böyle davranılması doğru olmuştur. 

Hastalık 3 farklı klinik seyir gösterebilmektedir.

1.Hafif , soğuk algınlığı gibi 

2.Ağır(ciddi) olmayan zatürre

3.Ciddi , yaşamsal destek gerektiren zatürre 

Hafif seyirli olgular, ağır zatürreye 7-8 gün içinde dönüşebilmektedir. 

Olgu ölüm oranları, yeni tanım kriterleri le birlikte %1-2 ‘dir. 

Bulaşma; NEZLE ; GRİP gibi,yüz-yüze yakın temas ile, enfekte kişinin öksürük, hapşırık ile saçtığı salgılara yakından maruz kalmakla bulaşmaktadır 

Dışkı yolu ile bulaştığı düşünülmemektedir.

Şu anda virüsün yayılımını önlemek için kullanılann tek yöntem, KARANTİNA dir. 

Karantina etkisinin , salgını kısıtlayacağı ancak tümüyle ortadan kaldırmayacağı düşünülmektedir. 

TOPLAM >70 BİN KİŞİNİN ANALİZ EDİLDİĞİ 2 NO’LU KAYNAK YAYINA GÖRE; 

BULGULAR: 

Toplam; 72 bin,314  olgu 

%61.8’i KESİN %22.4 ŞÜPHELİ, %14.6 KLİNİK OLARAK SAPTANMIŞ, %1.2 belirtisiz (ASEMPTOMATİK ) 

Olguların %85 ‘i, WUHAN BÖLGESİ, %80.9’u hafif  

Kesinleşmiş olanların olgu/ölüm oranı; %2.3 

ÖLÜM ORANLARINI YÜKSELTEN NEDENLER ; 

>80 yaş,  %14 

Kalp, akciğer hastalıkları, diyabet, kanser; %5.6 -%10.5 

Kritik, ağır zatürre bulguları ile hastaneye yatırılanlarda, ölüm oranı ;%49 

SONUÇLAR; BULAŞICILIK YÜKSEK, ÖLÜM ORANI DÜŞÜK, OLGULARIN %80’i HAFİF 

ÖLÜMLER>60 YAŞ VE BAŞKA HASTALIKLARI OLANLARDA 

SALGIN EĞRİSİ, MİKS TİP – ŞUBAT BAŞINA KADAR SÜREKLİ ORTAK (HAYVAN) KAYNAKTAN, ŞUBAT BAŞINDAN İTİBAREN İNSANDAN-İNSANA 

BU BULGU YAPILAN GENETİK ANALİZLERDEN FARKLI OLARAK , UZUN SÜRE ORTAK BİR KAYNAKTAN SIÇRAMA OLDUĞUNU, SONRA YÜKSEK MUTASYON VE REKOMBİNASYON İLE İNSANA ADAPTE OLARAK BU ŞEKİLDE YAYILDIĞINI DÜŞÜNDÜRMEKTEDİR  

ÇİN DIŞINDAKİ ÜLKELERDE HIZLI YAYIMA AİT VERİ YOKTUR.

23-26 Ocak’ta  pik yapan salgın eğrisi, 14 Şubat itibarıyle düşmeye başlamıştır.

 

 

1.David L Heymann,COVID-19. What is next for  public healthThe lancet.com,https://doi.org/10.1016/S0140-673(20)30374-3 

  1. TheEpidemiological Characteristics of an Outbreak of 2019 Novel Coronavirus Diseases (COVID-19) — China, 2020 The Novel Coronavirus Pneumonia Emergency Response Epidemiology TeamChina CDC Weekly 
en_USEnglish
tr_TRTurkish en_USEnglish